Uzman Hukukçular Tarafından

İşbusözleşme.com’da tamamen kişiye özel hizmet sunuyoruz. Öncelikle sizi dinleyip, neye ihtiyacınız olduğunuzdan tam olarak emin oluyoruz. Daha sonra, ihtiyacınıza özel olarak, ilgili tüm yasa, yönetmelik ve metinleri kapsayan, haklarınızı tam ve eksiksiz olarak koruma altına alan, her türlü hal ve durumu önceden düşünerek şarta bağlayan sözleşme metinleri kaleme alıyoruz. Kesinlikle önceden yazılmış, şablon sözleşmeler sunmuyoruz, hazır sözleşmede boşluk doldurtmuyoruz. Tüm hizmetlerimiz alanında uzman hukukçu ekibimiz tarafından sunulmaktadır.

Bir Sözleşme Nasıl Hazırlanır?

Daha önceki yazılarımızda da belirttiğimiz gibi hukukumuzda sözleşme serbestisi ilkesi vardır. Yani, taraflar sözleşme yapıp yapmamakla, sözleşmenin şeklini diledikleri gibi belirlemekte, sözleşmenin içeriğini oluşturmakta serbesttir. Dolayısıyla, bu sorunun tek bir doğru cevabı yoktur. İşin niteliğine göre sözleşmelerde farklı düzenlemelere yer verebilir. Fakat, sözleşmelerin genelinde yer alan, aşina olduğumuz çeşitli maddeler bu yazımızda yer vereceğiz. Bu yazı “Sözleşme nasıl hazırlanır? sorusunun cevabı niteliğinde değil sadece bir rehber niteliğindedir.”

Sözleşmenin Başlığı

Bir sözleşmenin niteliği sadece ne şekilde isimlendirildiğine değil, yüklediği borçlara ve diğer niteliklerine bağlıdır. Diğer bir değişle, bir sözleşmenin sadece başlığı ile ilgili sözleşmeye bir tip sözleşme niteliği kazandıramayız. Örnek vermek gerekirse, başlığına eser sözleşmesi yazdığımız bir sözleşme içeriği itibariyle bir eser sözleşmesi değilse sadece başlıkla bu şekilde değerlendirilemez.

Diğer taraftan sözleşmenin başlığına taraflar arasında ilişkiyi doğru bir biçimde adresleyen bir başlık seçilmesi uygun olacaktır. Örnek vermek gerekirse, bir danışmanın bilgi birikimiyle servis vereceği bir iş ilişkisi için “danışmanlık hizmet sözleşmesi” başlığı tercih edilebilir.

Sözleşmenin Tarafları

Bu madde yazılı bir sözleşmede bulunması gerekli olan maddelerden biridir. Taraflar gerçek kişiyse isimleri tüzel kişiyse ticari ünvanları ve adreslerinin sözleşmenin taraflar maddesinde bulunması önerilir.

Sözleşmenin Konusu ve Kapsamı

Bu madde vasıtasıyla taraflar anlaştıkları sözleşme ilişkisinin kısaca neye dair olduğunu belirtirler. Ayrıca, sözleşmenin kapsamı vasıtasıyla da nelerin sözleşme ilişkisine dahil olduğu nelerin hariç olduğu tespit edilir.

Bir örnek ile açıklamak gerekirse Bu sözleşmenin konusu enerji alanında uzman olan danışmanın, iş verenin tesislerinde enerji verimliliği hususunda danışmanlık vermesidir. Fakat, bu kapsamda hangi ekipmanların alınacağını önermek danışmanlık hizmetinin kapsamı dışındadır.

Dolayısıyla, bu madde Sözleşme Nasıl Hazırlanır? Sorusunun önemli belirteçlerinden birisidir.

Sözleşmenin Bedeli ve Ödeme Yöntemi

Tarafların sözleşme yaparken temel motivasyonu karşılıklı kazanımlarıdır. Dolayısıyla, sözleşme bedeli ve bunun ne şekilde ödeyeceği tarafların en dikkat ettiği noktalardan biridir. Aşağıdaki maddeler tarafların özellikle üzerinde anlaşması gereken hususlardır;

·       Ödeme para olarak mı veya başka bir araçla mı ödenecektir?

·       Para ile ödenecekse hangi para birimi ile ödenecektir?

·       Yabancı para birimi ile ödeme yapılacağı hususunda bir anlaşma yapıldıysa işin niteliği böyle bir anlaşmaya uygun mudur?

·       Üzerinde anlaşan bedele KDV dahil midir ?

·       Sözleşme ilişkisi nedeniyle doğacak olan vergiler nelerdir? Bu vergiler hani tarafça karşılanacaktır ?

·       Sözleşmede kararlaştırılan bedel peşin mi taksitli olarak mı ödenecektir?

·       Eğer ki taraflardan biri sözleşme altındaki yükümlülüklerini yerine getirmezse ödemelerin akıbeti ne olacaktır?

Bu ve benzeri hükümler öncelikle taraflar arasındaki anlaşmaya ayrıca hukuka ve hakkaniyete uygun bir biçimde düzenlenmelidir.

Gizlilik

Gizlilik maddesi genelde sözleşme taraflarının çok önemsemediği ve içeriğine çok fazla odaklanmadığı maddelerden biridir. Fakat, özellikle KVKK (Kişisel Verilerin Korunması Kanunu) yürürlüğe girdikten sonra kişisel verilerin korunması hassas hukuki düzenlemelere bağlanmıştır. Bu yükümlülükleri ihlal eden taraf ciddi yaptırımlara maruz kalabilir.

Diğer taraftan sözleşmenin tarafları ilişkileri süresince birbirlerine ticari sır niteliğinde bilgiler paylaşmış olabilirler. Bu bilgilerin korunması ve bilgiyi paylaşan tarafın bundan zarar görmemesini sağlamak ilişkinin sıhhati bakımından önemlidir.

Dolayısıyla, gizlilikle ilgili sözleşmede bir hüküm bulunması hatta sözleşme aşamasında geçmeden önce tarafların ayrı bir gizlilik sözleşmesi imzalaması tavsiye edilmektedir. Zira, eğer taraflar bir sözleşme imzalamaktan vazgeçerlerse müzakere sürecinde paylaşmış oldukları bilgiler de bu gizlilik sözleşmesi vesilesiyle korunacaktır.

Mücbir Sebepler

Hukukçu olmasa dahi birçok kişi mücbir sebep kelimesine aşinadır. Anlamına tam olarak hakim olmamakla birlikte fonetiği ve günlük hayatta kullanılmayan bir ifade olması nedeniyle bir çok kişinin ilgisini çekmiş olan bir tabirdir. Mücbir sebep düzenlemeleri özellikle sözleşmelerde yer alır.  Mücbir sebep halleri ile ifade edilen, tarafların kontrolü dışında meydana gelen hallerden dolayı yükümlülüklerin yerine getirilmesinin imkânsız hale gelmesidir. Doğal afetler bu tür hallerin başında yer alır. Taraflar, imzalayacakları sözleşmelerde hangi hallerin mücbir sebep kabul edileceği ve bunun akıbetinin ne olacağını belirleyebilirler.

Özellikle covid 19 salgını döneminde mücbir sebep maddesi büyük önem kazanmıştır. Pandeminin etkileri nedeniyle sözleşme altındaki yükümlülüklerini yerine getiremeyen birçok borçlu bu hususu hukuki bir temele dayandırmak istemiştir. Zira, salgın hastalık da tarafların iradesi dışında ortaya çıkmış olan bir durumdur.  Sözleşmelerde mücbir sebep hallerinin düzenlenmiş olup olmaması, düzenlense dahi mücbir sebep olarak “salgın hastalıklara” yer verilip verilmemesi hala tartışmalı bir meseledir. Dolayısıyla, sözleşmelerin uzman bir ekip tarafından bütün muhtemelen durumlar öngörülerek hazırlanması tarafları öngörülemeyen hallerin yaşanması durumunda da korumaktadır.

Fesih

Sözleşmeler ile ilgilenen kişiler için anlamı bilinen bu kelime birçok kişiye yabancı gelebilir. Feshetmek tabiri de bu hakkın eyleme dönüşmesidir. Esas itibariyle sonlandırma anlamına gelen bu hak tarafların bir sözleşmeyi sonlandırmasını ifade etmektedir. Sözleşmenin en radikal neticesi olması nedeniyle sözleşmelerin fesih maddesi tarafların özellikle üzerinde durmaları gereken bir alandır. Taraflar fesih maddesi içerisinde çeşitli varyasyonlar belirleyebilir. Haklı nedenle fesih imkanı ve haklı nedenin neler olduğu. Haklı nedene konu olan ihlalin gerçekleştiği durumlarda verilecek olan düzeltme süresi. Herhangi bir nedene bağlı olmaksızın fesih imkanı. Bu imkanın kullanılması durumunda bir tazminatın doğup doğmayacağı vb. gibi opsiyonlar sözleşmenin fesih maddesinde yer alabilir. Daha önceden de ifade edildiği gibi sözleşmenin feshi ilişkiyi tamamen sonlandırmaya yönelik olduğu için taraflar bu maddenin düzenlenmesi esnasında özellikle hassas davranmalıdır.

Sözleşmenin Süresi

Sözleşmenin süresi maddesi de kritik maddelerden bir tanesidir. Zira, taraflar bu sözleşme altındaki yükümlülüklerinin ne kadar süre ile devam edeceği noktasında sözleşmeyi imzalamadan önce emin olmak isterler. Ayrıca, sözleşmenin belirli süreli veya belirsiz süreli olmasına göre uygulanacak hukuki düzenlemeler de kimi sözleşme ilişkilerinde farklılık arz etmektedir.

Diğer taraftan sözleşmeler otomatik olarak uzamak üzere düzenlenebileceği gibi belirli bir sürenin sonunda kendiliğinden sona ermek üzere de düzenlenebilir. Bir örnek ile desteklemek gerekirse,

“İşbu Sözleşme imzalandığı tarihten itibaren bir yıl süreyle yürürlükte kalacaktır, bir yıl sürenin dolmasından itibaren herhangi bir ihbara gerek olmaksızın sözleşme kendiliğinden sona erecektir.”

Diğer bir alternatif ise;

“İşbu Sözleşme bir yıl süreyle yürürlükte kalacaktır. Bir yıl sürenin sona ermesinden bir ay öncesine kadar taraflarca aksi bildirilmediği sürece sözleşme aynı şartlarla otomatik olarak birer yıllık sürelerle uzayacaktır.

Burada özellikle ikinci alternatif yani otomatik olarak uzayan sözleşmeler kritik derecede öneme sahiptir. Çok sayıda sözleşmeye taraf olmuş olan bir firma, bildirim sürelerini kaçırmak suretiyle aslında devam etmek istemediği bir sözleşme ilişkisini bir yıl daha devam ettirmek durumunda kalabilir. Bu nedenle sözleşmelerin hazırlanması kadar yürürlükte olan sözleşmelerin takibi de ciddi bir öneme sahiptir. Bir çok kurumsal firma bu konu için sözleşme yönetimi departmanı ihdas ederek çeşitli yazılımlar vasıtasıyla sözleşmelerin yürürlük sürelerini takip etmektedir. Nispeten küçük ölçekli firmalar için bu çapta bir sözleşme yönetimi mekanizmasına ihtiyaç olmasa dahi sözleşme ile bağlı kalınacak olan sürenin yönetimi büyük ve küçük fark etmeksizin bütün işletmeler için kritik öneme sahiptir.

Pzts - Cuma 9.00 - 18.00

Etkin ve Hatasız

Sözleşmelere mi ihtiyacınız var?

Hemen şimdi ücretsiz bir ilk danışma alın

Blog

Yazılar & Makaleler